Schermbeveiliging en screensaver

FAQ › EUZOS Desktop › Schermbeveiliging · English

Wat is het?

De schermbeveiliging van EUZOS Desktop heeft drie delen, allemaal eigen code:

1. Scherm uit: na een tijd zonder invoer wordt het beeld zwart (standaard 10 min op de accu en 30 min aan het stroomnet; je kiest 1 min tot 1 uur of Nooit), maar nooit zolang iets het scherm wakker houdt (een video).
2. Screensaver: een animatie (EUZOS-logo, Aurora, Sterren, Klok) na een tijd zonder invoer (standaard 5 min op de accu en 10 min aan het stroomnet; 1 min tot 1 uur of Nooit).
3. Vergrendelscherm: met Opnieuw inloggen vereisen eindigen de screensaver en scherm uit in een vergrendelscherm; je ontgrendelt met je wachtwoord of met de EUZOS-app. Windows-toets + L vergrendelt meteen.

De sessie loopt door terwijl de pc vergrendeld is: vensters, downloads, Chromium en het netwerk werken door; alleen het beeld en de invoer horen bij het slot.

Met een tweede scherm (HDMI) gelden alle drie voor elk scherm: de screensaver draait ook op de monitor, de monitor toont tijdens het slot alleen de achtergrond van het inlogscherm, en wordt zwart bij scherm uit. Niets van je bureaublad blijft daar zichtbaar, ook niet op een monitor die je aansluit terwijl de pc vergrendeld is.

Op deze pagina staat ook de volledige naslag van de consoleopdracht screen.

Hoe doe ik…?

Hoe vergrendel ik de pc meteen?

Druk op Windows-toets + L (PS/2- en USB-toetsenborden), of kies Vergrendelen in het aan/uit-menu in de balk. Scherm uit in hetzelfde menu vergrendelt ook als Opnieuw inloggen vereisen aan staat. Vanuit de console: screen lock lock.

Hoe ontgrendel ik?

Op het vergrendelscherm (logo, tijd en datum, een cirkel met je initialen in je profielkleur, je naam, "Vergrendeld · <e-mailadres>"):

• Met wachtwoord: typ het wachtwoord van de ingelogde gebruiker en druk op Ontgrendelen (Enter). Online controleert de pc het bij de profielserver; zonder verbinding (of in een offline sessie) controleert hij het tegen het offline-kluisje van deze pc, wat net als bij offline inloggen als poging telt.
• Met de EUZOS-app: scan de QR-code en bevestig. Alleen hetzelfde account ontgrendelt; een ander account geeft "Bevestigd met een ander account. Gebruik je eigen account." en een nieuwe code.
• Afmelden en wisselen: meldt de sessie af en toont het inlogscherm, voor een andere gebruiker.

Op een tablet zonder toetsenbord verschijnt het schermtoetsenbord als je op het wachtwoordveld tikt.

Hoe stel ik in wanneer de screensaver start en het scherm uitgaat?

Instellingen › Schermbeveiliging. Op een laptop zijn er twee sets, Op de accu en Aan het stroomnet (de set die nu geldt heeft het label Nu); een desktop-pc zonder accu heeft één set. Elke set heeft:

• Screensaver na: 1, 2, 5, 10, 15 of 30 min, 1 uur of Nooit;
• Scherm uit na: dezelfde keuzes, ook Nooit.

Standaard: op de accu de screensaver na 5 min en het scherm uit na 10 min; aan het stroomnet na 10 en 30 min. Steek je de stekker erin of trek je hem eruit, dan geldt meteen de andere set. Is de tijd van de screensaver langer dan die van scherm uit, dan gaat het scherm gewoon uit.

Daaronder: de Animatie (vier tegels met een voorbeeld; Voorbeeld toont hem schermvullend zonder te vergrendelen) en Opnieuw inloggen vereisen, dat bepaalt of het vergrendelscherm volgt na de screensaver en scherm uit. Deze instellingen horen bij je profiel en gaan mee naar elke pc.

Kan ik de screensaver en scherm uit helemaal uitzetten?

Ja: kies Nooit bij allebei (per stroombron). Vergrendelen blijft mogelijk: Windows-toets + L of Vergrendelen in het aan/uit-menu vergrendelt altijd meteen (dat staat onderaan de kaart). Alleen een beleid van je organisatie kan Nooit verbieden (zie hieronder).

Waarom gaat het scherm niet uit tijdens een video?

Het scherm blijft aan zolang iets het wakker houdt (screen::lock::awake):

• een Linux-app die geluid afspeelt (Chromium met een video met geluid);
• een Wayland-app met een idle inhibitor (zwp_idle_inhibit_manager_v1; Chromium vraagt die aan zolang een video speelt, ook zonder geluid);
• een EUZOS-app die screen::lock::keep_awake(ms) aanroept.

Probeer het met screen lock wake <seconden>.

Waarom maakt "scherm uit" alleen het beeld zwart?

Er is nog geen driver voor de achtergrondverlichting of DPMS (de UEFI-GOP-framebuffer heeft geen DPMS; ACPI _BCM en de helderheidstoetsen worden alleen gelogd). "Uit" betekent dat de framebuffer niets meer krijgt. Een toets, een muisbeweging of een aanraking zet het weer aan; die eerste invoer doet verder niets. Bediening van de achtergrondverlichting is gepland.

Kan mijn organisatie schermeinstellingen afdwingen?

Ja, met een ondertekende regel in het profiel: beleid-scherm=max=<min>,vergrendelen. max begrenst de wachttijd van de screensaver en van scherm uit, op de accu en aan het stroomnet (minstens 1 min; Nooit telt dan als het maximum); vergrendelen maakt opnieuw inloggen verplicht. Instellingen laat het zien: de langere keuzes en Nooit zijn vervaagd en niet te kiezen, de regels zeggen "Ingesteld door je organisatie: hoogstens … min", de schakelaar voor vergrendelen zegt "Ingesteld door je organisatie", en onder de kaart staat het beleid nog eens. De pc accepteert het alleen met een geldige handtekening en kan het niet terugschrijven. Een beheerpagina om het in te stellen is gepland.

Hoe zie ik de console zonder af te melden?

Ctrl+Alt+F1 of Ctrl+Alt+T (op de seriële console van ARM64 Ctrl+T; via SSH screen console / screen back). Het grafische scherm blijft in het geheugen; dezelfde toetsen brengen het terug. De console gaat niet open zolang de pc vergrendeld is (SSH blijft werken, met een eigen login). In een productiebuild is voor het tonen van de console een beheerbeleid nodig (zie Console).

Details

• Wanneer (kernel/src/screen/lock.rs::work, elke ronde van de shell-lus): de tijd sinds de laatste toets, beweging of aanraking (lock::input_seen) gaat naar euzos_ui::screen_lock::target, dat screensaver of scherm uit kiest. Een wissel tussen stroomnet en accu telt meteen. Is de wachttijd van de screensaver langer dan die van scherm uit, dan gaat het scherm direct uit; na de screensaver gaat het scherm uit op de normale tijd voor scherm uit.
• Tekenen: de screensaver en het vergrendelscherm hebben een eigen buffer; het bureaublad en de vensters gaan in de hunne door. Per frame gaan alleen de veranderde rechthoeken naar de framebuffer. Er liggen geen meldingen of panelen over de screensaver of het slot (alleen het schermtoetsenbord op het slot).
• Animaties (screen_lock::Animation, getekend door screen_lock::Game):

De codes zijn sinds 27-10-2026 Engels; de oude Nederlandse codes worden nog uit het profiel gelezen en op de console geaccepteerd (Animation::off_code).

• Ontgrendelen met wachtwoord: thread unlock, profile::unlock_check. Online doet hij een inlogverzoek met wachtwoord (dezelfde controle als bij het inloggen); alleen hetzelfde account ontgrendelt, en de extra sessie die dat verzoek oplevert wordt meteen afgemeld. "Te vaak" van de server wordt getoond. Offline: offline::check. Het wachtwoord staat in een Secret dat zichzelf wist.
• Ontgrendelen met de app: een nieuwe inlogpoging (profile::wait_for_phone), vernieuwd zoals op het inlogscherm; het profiel van de server wordt niet gebruikt en de sessie ervan wordt afgemeld (lock::app_profile).
• Standaard (screen_lock::Preference::default, euzos_profile::SCREEN_DEFAULTS): op de accu screensaver 5 min en scherm uit 10 min, aan het stroomnet 10 en 30 min; het logo; vergrendelen aan.

Naslag

Consoleopdrachten

screen (oude alias scherm). Subopdrachten met testbuild bestaan alleen in builds zonder de feature production.

Opmerkingen:

• Een onbekend animatiewoord valt terug op de animatie van de gebruiker.
• screen login en screen back mogen in een productiebuild zonder sessie; screen console is een beheeropdracht.
• Testvensters voor camera en microfoon (camera test) staan bij Camera.

Functies en modules

Configuratiebestanden

Profielinstellingen (bewaard op de profielserver, Nederlandse sleutels op de lijn; de waarden van de animatie zijn sinds 27-10-2026 Engels, de profielserver accepteert beide):

API-eindpunten

Een eigen eindpunt /api/pc/unlock is gepland (dat zou de korte extra sessie besparen).

Zie ook

• docs/SCREEN-SECURITY.md
• docs/DESKTOP-DESIGN.md (5. Booting and the terminal, 7. The power button)
• docs/OFFLINE-LOGIN.md
• docs/WAYLAND.md
• FAQ: Inloggen, Bureaublad en apps, Invoer, Console